Η αξία τέτοιων υπηρεσιών είναι πολύ μεγάλη για την οικονομία μας, καθώς τη θερμαίνουν σε μια περίοδο που οδεύει (αν δεν βρίσκεται ήδη) σε πολικές θερμοκρασίες. Ανεβάζουν επίσης το ηθικό και το κλίμα στην αγορά, κάτι που έχει πολύ μεγάλη αξία.

Η ακόμα μεγαλύτερη συνεισφορά τέτοιων υπηρεσιών όμως, είναι ότι μαθαίνουν πρακτικά και αποτελεσματικά στον Έλληνα επιχειρηματία, ότι οι νόμοι της αγοράς μπορούν να λειτουργήσουν προς όφελος του. Συνήθως, ο παραδοσιακός μικρο (ή και μεγαλο)επιχειρηματίας στη χώρα μας, κάθε φορά που ο τζίρος έπεφτε ανέβαζε(!) τις τιμές για να ισοσταθμίσει τη χασούρα – κάτι που οδηγούσε σε μεγαλύτερες μακροπρόθεσμες απώλειες και βοήθησε την Ελληνική ανταγωνιστικότητα να φτάσει εκεί που έφτασε.

Τώρα μαθαίνουν με θετικό τρόπο, ότι η μείωση των τιμών και οι προσφορές μπορεί να έχει περισσότερα θετικά αποτελέσματα από ό,τι αρνητικά. Δεν είναι λίγο…

Αξίζει να διαβαστεί γιατί μπορούν να βγουν πολύ ενδιαφέροντα συμπεράσματα γύρω από πολλούς μύθους που κυκλοφορούν εδώ και πολλά χρόνια για την επιχειρηματικότητα, την Ελλάδα και τα μικρά της μεγέθη, και όλες τις άλλες “δυσκολίες” που μας έχουν καταδικάσει σε μαρασμό. Και σε ό,τι αφορά στο περίφημο “δημιουργικό ανθρώπινο δυναμικό” που συνήθως ακούμε (από πολιτικούς) ότι έχουμε, καταλήγει – πολύ σωστά – ότι:

Όχι, δεν έχουμε τους κατάλληλους ανθρώπους. Ούτε τα skill sets είναι αντίστοιχα άλλων χωρών, ούτε, κυρίως ο διανοητικός προσανατολισμός.

Εκεί που διαφωνώ μαζί του, είναι στο ακροτελεύτιο κάλεσμα του προς τους developers και υποψήφιους επιχειρηματίες:

Όπως και σε τόσα άλλα πράγματα, δυστυχώς οι έλληνες startupers ψάχνουν τη γρήγορη λύση και τα σίγουρα λεφτά. Wake up call κύριοι: τίποτα από τα δύο δεν υπάρχει.

Φυσικά και τίποτε από τα δύο δεν υπάρχει, αλλά προβληματίζομαι αν έχει κάποιο νόημα να κάνει κάποιος ένα wake up call στους νέους developers και επιχειρηματίες. Προσωπικά δεν περιμένω ότι μπορεί να έχουμε μια μαζική μεταστροφή στον τρόπο που αντιμετωπίζουν οι Έλληνες τον εαυτό τους, τη στάση ζωής τους.

Στην τεχνολογική κοινότητα της Ελλάδας υπάρχουν πολλά νέα παιδιά, geeks, developers, τεχνολόγοι πάσης φύσεως πολλές ικανότητες. Κι όμως εξαντλούν τη ζωντάνια τους σε δύο τομείς: είτε κάνουν όσα γράφει ο Νίκος (δημιουργούν αντιγραφές ξένων υπηρεσιών), είτε αποφασίζουν να γίνουν “consultants, marketeers” και κάθε είδους business animal, αναπαράγοντας επιχειρηματικά πρότυπα άλλων εποχών. Αν (το δεύτερο) το κάνει ένας πενηντάρης, είναι αναμενόμενο, αν το κάνουν νέα παιδιά γεμάτα ικανότητες και διεθνείς παραστάσεις, είναι τραγωδία.

Όλη αυτή η κουλτούρα έχει βαθιές ρίζες: οικογένεια, εκπαιδευτικό σύστημα, κοινωνικό περιβάλλον και θεμελιώδεις αξίες. Έχει γράψει κάποια ενδιαφέροντα πράγματα και ο Παναγιώτης για το θέμα. Μπορούμε να περιμένουμε ότι ο καθένας από εμάς θα αναγνωρίσει το λάθος στις δικές του συμπεριφορές και νοοτροπίες? Δεν το βλέπω…

Φτάνουμε σταδιακά στο δίλημμα του κρατουμένου. Επενδυτικά κεφάλαια αρνούνται τη χρηματοδότηση νέων τεχνολογικών startups επειδή διαβλέπουν (συνήθως σωστά) την ανωριμότητα της αγοράς. Λόγω της έλλειψης χρηματοδότησης οι νέοι επιχειρηματίες γίνονται σταδιακά “ώριμοι” επιχειρηματίες παίζοντας το παιχνίδι με τους όρους της Ελληνικής αγοράς (επιδοτούμενοι από το κράτος και τα κοινοτικά κονδύλια), ή απλώς υπάλληλοι σε μεγάλες εταιρείες.

Νομίζω ότι το μυστικό να βοηθήσουμε τους νέους επιχειρηματίες να αποτύχουν. Για την ακρίβεια να ωριμάσουν μέσα από τις αποτυχίες τους. Είναι απαραίτητη πρώτα απ’ όλα η δημιουργία μικρών τοπικών κοινοτήτων που θα βοηθούν στη ζύμωση των ιδεών και των ανθρώπων. Το Openfund επίσης παίζει σημαντικό ρόλο για να βρίσκουν οι πιο καλές ιδέες κάποια πρώτα λίγα λεφτά να δοκιμαστούν – αν και βλέπω ότι σταδιακά ο προσανατολισμός του είναι προς τους εκτός Ελλάδας επιχειρηματίες, καθώς δεν βρίσκουν καλές ιδέες εδώ.

Ακόμη και αυτά όμως, ίσως είναι ανεπαρκή. Το πιο σημαντικό πρόβλημα είναι οι απαγορεύσεις και τα εμπόδια που συναντά ο νέος Έλληνας επιχειρηματίας στο να στήσει την επιχείρηση του. Γνωστά σε όλους πλέον αυτά: τεράστια κόστη, γραφειοκρατία, απογοητεύσεις πριν ακόμη ξεκινήσεις. Και αυτό που συμβαίνει είναι ότι ο επιχειρηματίας δεν καταφέρνει (τις περισσότερες φορές) να δοκιμάσει την ιδέα του, και εξ αυτού, ποτέ δεν καταφέρνει να διαπιστώσει αν το λάθος το έκανε αυτός, ή αυτοί που δεν τον εμπιστεύονταν.

Αν σε αυτό και μόνο το πεδίο δούμε μια σημαντική βελτίωση, αν το δημόσιο καταφέρει επιτέλους κάποτε να ξεπεράσει τον εαυτό του, είναι σίγουρο ότι θα πάμε σιγά – σιγά στην ωριμότητα που χρειαζόμαστε. Με χαμηλά κόστη εισόδου στην επιχειρηματικότητα, κάθε νέος επιχειρηματίας θα μπορεί να δοκιμάσει τις -έστω κακές- ιδέες του. Και η αποτυχία θα τον κάνει σοφότερο για να τις βελτιώσει. Για την ώρα, γίνεται κουβέντα μόνο για τις μεγάλες επενδύσεις (με τη μέθοδο του fast track, απαραίτητες και αυτές), κάτι που δείχνει μάλλον ως ομολογία παραίτησης από το στόχο για φτηνή και γρήγορη δημιουργία επιχειρήσεων και των λεγόμενων “one stop shops” – πάν’ κι αυτά άκλαφτα once more…

Σαν συμπέρασμα, πιστεύω ότι το κράτος, το δημόσιο, η λεγόμενη “πολιτική ηγεσία” έχει αυτή τη στιγμή τα κλειδιά για τη λύση του προβλήματος. Ναι, μπορεί το “που είναι το κράτος” να είναι η γραφική απάντηση των απανταχού Ελλαδιτών, αλλά νομίζω ότι ταιριάζει απόλυτα σε αυτή την περίπτωση.

Ξαναδιαβάζοντας το σήμερα (με αφορμή μια ενδιαφέρουσα συζήτηση που είχα) έπεσα στην απάντηση που έδωσε ο Αρίστος στα σχόλια των αναγνωστών, και ειδικότερα σε αυτή την αναφορά:

Νομίζω οτι δεν υπάρχει τόσο έλλειμμα ανθρώπινου κεφαλαίου, όσο κοινωνικού κεφαλαίου. Η καινοτομία συχνά προκύπτει από δικτύωση και άτυπη συνεργασία. Αυτά σαφώς μας λείπουν, και πρέπει να δούμε πως θα τα αναπτύξουμε.

Αυτή ακριβώς η σκέψη είναι που με απασχολεί εδώ και καιρό, μετά και από άλλα πράγματα που έχω διαβάσει. Είχα πάντα την πεποίθηση ότι οι μητροπόλεις που παρουσιάζουν ανάπτυξη σε ένα (ή περισσότερους) επαγγελματικό κλάδο, το κάνουν επειδή έχουν καταφέρει να έχουν υψηλό ποσοστό συγκέντρωσης ανθρώπων και στελεχών αυτού του κλάδου, σε σχετικά μικρή γεωγραφική επιφάνεια.

Η Silicon Valley, το Hollywood, το City του Λονδίνου, και άλλες αντίστοιχες περιοχές, έχουν ένα βασικό πλεονέκτημα: ότι άνθρωποι με τα παρόμοια επαγγελματικά χαρακτηριστικά, γνωσιακό και μορφωτικό επίπεδο, και προσδοκίες, συνεβρίσκονται πάρα πολύ συχνά (σε καθημερινή oυσιαστικά βάση) συζητώντας τις ιδέες τους, τον κλάδο τους, τις δουλειές τους.

Όταν κάποιος έχει τη δυνατότητα να συζητήσει τις ιδέες του με ανθρώπους που μπορούν να τις καταλάβουν και να συνεισφέρουν στην κουβέντα, ένα μόνο αποτέλεσμα προκύπτει: οι ιδέες του γίνονται καλύτερες. Συχνά νομίζουμε ότι το Facebook, το Twitter και η Google προήλθαν από μια στιγμή μαγικής έμπνευσης. Η αλήθεια όμως έιναι ότι ήταν το αποτέλεσμα ενός οικοσυστήματος που καλλιεργεί ιδέες, τις μεταλάσσει, τις εμπλουτίζει, μέχρι κάποιες από αυτές να αποδειχθούν σπουδαίες. Η επιτυχία των εταιρειών της Silicon Valley δεν οφείλεται στο ότι υπάρχουν τεράστια κεφάλαια πρόθυμα να χρηματοδοτήσουν τις ιδέες. Τα κεφάλαια είναι το αποτέλεσμα και όχι η αιτία της ανάπτυξης.

Το μεγάλο πρόβλημα για ένα προγραμματιστή που ζει στην Αθήνα και έχει μια καλή ιδέα, δεν είναι ότι δεν βρίσκει κεφάλαια να χρηματοδοτήσει τις ιδέες του. Είναι ότι συζητώντας γιαυτές, πιο εύκολα βρίσκει idea killers που είναι έτοιμοι να τον αποθαρρύνουν, παρά ανθρώπους που μπορούν έστω να κατανοήσουν για τι πράγμα μιλάει και ποιές είναι οι επιπτώσεις αυτού που προτείνει. Εξ ου και βλέπουμε συχνά προγραμματιστές να οργανώνουν co-working sessions στα πιο άσχετα μέρη, προκειμένου να κάνουν το χρόνο τους λίγο πιο δημιουργικό με τους peers τους.

Η σημαντικότερη ιδέα για την ανάπτυξη ενός κλάδου (όπως ο τεχνολογικός) δεν είναι το να βρεθούν οικονομικοί πόροι για την ενίσχυση του. Το σημαντικότερο είναι βρεθούν τρόποι για τη γεωγραφική του συγκέντρωση. Οι σχετικά λίγοι προγραμματιστές, web designers, και στελέχη του κλάδου είναι διασκορπισμένοι σε όλα τα σημεία της Ελλάδας (και κυρίως της Αθήνας – που είναι αρκετά μεγάλη για το μέγεθος της κοινότητας) χωρίς να έχουν τη δυνατότητα να συνεβρίσκονται συχνά (έτσι, χωρίς προγραμματισμό), χωρίς να μπορούν να ανταλάσσουν τις ιδέες τους και να συνεργάζονται ευκαιριακά. Πιστεύω ότι υπάρχει ήδη μια καλή εμπειρία από τη συγκέντρωση γραφείων από graphic και art designers στην περιοχή του Ψυρρή, αλλά θα ήθελα οποιοσδήποτε γνωρίζει περισσότερα να επιβεβαιώσει/διαψεύσει.

Η πρόκληση λοιπόν, για την τεχνολογική κοινότητα της Ελλάδας (ή έστω, της Αθήνας) είναι βρεθεί μια ιδέα που θα μπορέσει σταδιακά να συγκεντρώσει τους χώρους εργασίας των ανθρώπων της σε μια κοινή περιοχή. Ένα μέρος που θα αναπτυχθεί εξαιτίας της κοινότητας, θα γίνει cool εξαιτίας της κοινότητας, θα οργανώνει events one the fly, θα οργανώνει “τεχνολογικές βόλτες”, θα είναι το μέρος που θα πειραματίζεται κάθε νέα ιδέα, κλπ κλπ. Μου άρεσε ΠΑΡΑ πολύ η σκέψη που είχε o Ryan Graves στο blog post “The Value of Customer Forgiveness“. Εκεί εξηγεί ότι το μεγάλο πλεονέκτημα που βρήκε μετακομίζοντας την εταιρεία του στο San Francisco ήταν ότι βρήκε ένα κοινό έτοιμο να “συγχωρήσει” τα προβλήματα που δημιουργούνται από μια νέα υπηρεσία, ακριβώς επειδή (οι κάτοικοι της πόλης) έχουν συνηθίσει ότι εκεί πειραματίζονται διαρκώς νέες εταιρείες, και νέες ιδέες. Στη δική τους μικρή κοινότητα, οι Έλληνες προγραμματιστές θα βρίσκουν πιο εύκολα κοινό να δοκιμάζει (και να δείχνει “ανοχή”) τις ιδέες τους.

Συμφωνώντας με τα συμπεράσματα του άρθρου του Αρίστου ότι η παράδοση μικρής, ατομικής επιχειρηματικότητας που έχει η χώρα μας μπορεί να αποτελέσει στο μέλλον πλεονέκτημα, θα ήθελα να συμπληρώσω την ιδέα με την ανάγκη να βρούμε ένα τρόπο ώστε – σταδιακά – να δημιουργήσουμε γεωγραφικά hubs μέσα στα οποία θα φιλοξενείται αυτή η μικρή, καινοτόμα επιχειρηματικότητα, ως μοναδική προϋπόθεση να ανθίσει και επηρρεάσει καταλυτικά την οικονομία μας.

Charter Cities

Στη βάση της η σκέψη αυτή προέρχεται από την σπουδαία (κατά τη γνώμη μου) πρόταση του οικονομολόγου Paul Romer, για τη δημιουργία των charter cities ως αντίδοτο των φτωχών χωρών στην υπανάπτυξη.

Ο Romer λέει ότι κανένας τόπος δεν είναι φτωχός επειδή οι άνθρωποι του τον έχουν κάνει τέτοιο. Είναι επειδή η κάθε κοινωνία λειτουργεί και συμβιώνει μέσα από ΚΑΝΟΝΕΣ οι οποίοι έχουν βαθιές ρίζες σε αυτήν, και συνεπώς είναι εξαιρετικά δύσκολο να αλλάξουν (δες σχετικά και την κατάρρευση των πολύπλοκων μοντέλων κατά Shirky). Προτείνει λοιπόν τη δημιουργία νέων πόλεων δίπλα σε περιοχές που αντιμετωπίζουν πρόβλημα ανάπτυξης, οι οποίες θα λειτουργούν κάτω από νέους κανόνες και συμπεριφορές (ένα ιδιότυπο “σύνταγμα”), στις οποίες θα πηγαίνουν να κατοικούν αυτοβούλως οι κάτοικοι μια χώρας (ή ευρύτερης περιοχής).

Σαν επιτυχημένο παράδειγμα αυτού του μοντέλου ο Romer δείχνει το Χονγκ Κονγκ όπου πήγαιναν να ζήσουν όσοι Κινέζοι ήθελαν να δοκιμάσουν ένα διαφορετικό πρότυπο κανόνων διαβίωσης – κυρίως την ελεύθερη αγορά. Το Χονγκ Κονγκ στη συνέχεια έγινε (από τον Τενγκ Χσιάο Πινγκ) ο πιλότος για τη σταδιακή ανάπτυξη και εκβιομηχάνιση των πόλεων στα παράλια της Κίνας (Σαγκάη, κλπ).

Σκεφτείτε κάπου στην Ελλάδα να ιδρύαμε μια πόλη η οποία θα λειτουργούσε κάτω από νέους κανόνες, χωρίς τις παθογένειες της Ελληνικής κοινωνίας, με δικό της μοντέλο διοίκησης, και στην οποία θα μπορούσε να κατοικήσει όποιος Έλληνας ήθελε, και αν δεν άντεχε τις συνθήκες, να μπορούσε να επιστρέψει. Τι θα γινόταν αυτή η πόλη? Αναμφίβολα, ο σπόρος της αλλαγής και στην υπόλοιπη Ελλάδα σε βάθος χρόνου. Τέτοιους μικρούς σπόρους δημιουργικότητας και ανάπτυξης προτείνω να δημιουργήσουμε μέσα στις υπάρχουσες πόλεις μας.

Δείτε την ομιλία του Romer στο TED όπου παρουσιάζει την ιδέα του.

Αυτό που διάβασα σήμερα το πρωϊ στο MotherJones μου θύμισε ότι η παρομοίωση του Friedman ίσως και να μην είναι τόσο …παρομοίωση. Το MotherJones μεταφέρει την ανάλυση ενός σχολιαστή του Oil Drum, το οποίο είναι ένα blog και φόρουμ συζητήσεων γύρω από θέματα ενέργειας.

Ο σχολιαστής παρουσιάζει πολύ πειστικά ότι είναι πιθανό η κατάσταση στον Κόλπο του Μεξικού να είναι μη αναστρέψιμη, και η τρύπα να μην είναι δυνατό πλέον να κλείσει. Ο σχολιαστής είναι ανώνυμος αλλά οι διαχειριστές του forum αποφάσισαν να επιτρέψουν το σχόλιο γιατί παραθέτει με πολύ αναλυτικό τρόπο (και εξαιρετικά χρήσιμα links) το επιχείρημα του για το γεγονός ότι βρισκόμαστε σε μη αναστρέψιμη κατάσταση. Λένε επίσης (πολύ σωστά), ότι δεν θα χρειαζόταν να στηριζόμαστε σε ανώνυμες πηγές, αν η Αμερικάνικη κυβέρνηση και η BP έδιναν μεγαλύτερο φως στην υπόθεση και μιλούσαν πιο ανοιχτά για το τι συμβαίνει.

Διαβάστε το όλο, πιστεύω ότι τις επόμενες μέρες θα συζητηθεί σε όλο τον κόσμο.

Το ερώτημα είναι τι μπορεί να σημαίνει κάτι τέτοιο? Αν η διαρροή δεν σταματήσει, που θα …σταματήσει? Θα αναγκαστεί η ανθρωπότητα να στραφεί στην καθαρή ενέργεια με τόσο βίαιο και αποκρουστικό τρόπο? Είναι αυτό το επισφράγισμα του τέλους της βιομηχανικής εποχής και των “αξιών” της?

Αν η υπόθεση αποδειχθεί αληθινή τα θέματα που θα αναγκαστούμε να δούμε όλοι μας είναι πολλά. Από το πως αντλούμε την ενέργεια για την ανάπτυξη μας, μέχρι τα θέματα της ηθικής των επιχειρήσεων και των θεμελίων του οικονομικού μας μοντέλου. Και σε αυτή την περίπτωση, η οικονομική κρίση και το ενδεχόμενο πτώχευσης κάποιων χωρών (καλή ώρα…) ίσως μοιάζει με παιδικο πάρτυ.

ΥΓ: Την ίδια ώρα εμφανίζονται και στις ΗΠΑ διάφοροι “Σύμβουλοι επικοινωνίας” που αυτόκλητα προτείνουν στη BP τακτικές για να βελτιώσει την εικόνα της, με το να γίνει “πιο Social”. Πολύ σωστά ο Joshua Michele Ross τους απαντά “Μην συμμετέχετε στο διάλογο, λύστε το πρόβλημα!”

Ο πολίτης είναι πλέον πολύ καλά ενημερωμένος. Δίνει με τόσο ισχυρό τρόπο το δικό του στίγμα, που η “Επικοινωνία” δεν έχει κανένα μέλλον – είτε είναι “social” είτε όχι. Το μόνο που έχεις να κάνεις, είναι να βάλεις την Επικοινωνία μέσα στο προϊόν σου…

Σήμερα τα πράγματα είναι αρκετά καλύτερα. Οι εταιρείες (ακόμα και οι μεγάλες) είναι πρόθυμες να κοιτάξουν σοβαρά τα social media, και προσπαθούν να τα εκμεταλλευτούν με τον τρόπο που η κάθε μία καταλαβαίνει. Για το λόγο αυτό έχει ανοίξει και η αγορά των συμβούλων social media που τους βρίσκεις πλέον με το σορό. Δεν είναι καθόλου κακό αυτό, αντίθετα είναι σπουδαία εξέλιξη.

Μέσα σε αυτό το “σορό” εμφανίστηκε και η εταιρεία Avacon που ισχυρίζεται ότι παρέχει συμβουλευτικές υπηρεσίες social media marketing. Στην ιστοσελίδα της (όπως κάθε σωστή εταιρεία) έχει αρκετά κείμενα με τα οποία προσπαθεί να πείσει τους υποψήφιους πελάτες ότι το social media marketing είναι good to have.

Τι κοινό έχουν αυτά τα κείμενα? Το ότι είναι πιστή αντιγραφή (ακριβής φωτοτυπία) των κειμένων που είχα γράψει 2 χρόνια πριν, για τα Social Media Whitepapers που είχαμε εκδόσει εγώ και ο Πάνος στα πλαίσια της δουλειάς μας για την Paperplane. Το πρώτο whitepaper μπορείτε να το κατεβάσετε από εδώ, και το δεύτερο από εδώ.

Η σύγκριση είναι πανεύκολη. Οι κύριοι της Avacon δεν σκέφτηκαν να αλλάξουν ούτε ένα κόμμα, ούτε μια τελεία. Προσπαθούν να πείσουν την πελατεία τους χάρη στη δουλειά που έκαναν κάποιοι άλλοι. Πως θα πείσουν τους πελάτες τους ότι γνωρίζουν το αντικείμενο τους, όταν δεν ξέρουν ότι το web είναι ένα τόσο διαφανές μέσο, που τίποτα δεν μπορεί να κρυφτεί περισσότερο από λίγα εικοσιτετράωρα?

Πραγματικά απορώ πως μπορεί κάποιος να πάρει με ελαφριά καρδιά να δημοσιοποιήσει στο διαδίκτυο μια “στεγνή” αντιγραφή που έχει κάνει στη δουλειά άλλων ανθρώπων.

Μ’ αυτά και μ’ αυτά, φτάσαμε ως κοινωνία στα πρόθυρα της πτώχευσης…

Update: Ο Σ. Λανδράκης Jr. μου θύμισε ότι είχε κι αυτός ίδια θέματα πριν λίγους πριν ένα μήνα, με αντιγραφές κειμένων του. Τα άρθρα του εδώ κι εδώ.

Update 2: Ο διευθυντής της Avakon επικοινώνησε μαζί μου, άφησε και σχόλιο παρακάτω δηλώνοντας ότι η ευθύνη ανήκει στον κειμενογράφο του site, ενάντια στον οποίο θα κινηθεί νομικά. Ίσως θα ήταν μια καλή ιδέα να αποκαλύψει και το όνομα του ώστε να υποστεί αυτός την κακή φήμη στην αγορά, αντί για την εταιρεία του που έπεσε θύμα.

Η απόφαση αυτή του έδωσε μέσα σε 1-2 χρόνια μια νέα καριέρα. Το TechCrunch είναι ένα από τα πιο δημοφιλή blogs/sites σε όλο τον κόσμο, και το κυριώτερο, η επιροή του στο χώρο των επιχειρήσεων της Τεχνολογίας είναι πολύ μεγάλη.

Χτες έγραψε ένα άρθρο με τίτλο “Μια συγνώμη στους αναγνώστες μας” αποκαλύπτοντας ότι κάποιος νεαρός δόκιμος αρθρογράφος στο blog του, ζήτησε οικονομικά ανταλλάγματα από μια εταιρεία προκειμένου να παρουσιάσει τις υπηρεσίες της στο TechCrunch. Ο Arrington τον απέλυσε, διέγραψε από το blog όλα τα άρθρα(!) που είχε γράψει ο πιτσιρικάς, και παρουσίασε όλο το ιστορικό στους αναγνώστες του ζητώντας συγνώμη.

Αυτή είναι μια πρακτική (μια ηθική καλύτερα) που δεν έχουμε συνηθίσει στα παραδοσιακά Μέσα όσο θυμάμαι τον εαυτό μου. Σίγουρα στην Ελλάδα (αναμφίβολα), αλλά δεν νομίζω να έχουν συμβεί παρόμοια περιστατικά και στο εξωτερικό. Πολλοί θα μπορούσαν να σχολιάσουν αυτή την ηθική στάση σαν κάτι που χαρακτηρίζει τα blogs, και τη νέα γενιά των ανθρώπων που δημοσιεύουν στο δίκτυο, σε αντίθεση με τα παραδοσιακά Μέσα, των οποίων η αξιοπιστία στην Ελλάδα κυρίως έχει καταρρακωθεί από πρακτικές ομερτά.

Ήδη, πολλοί κατηγορούν τους επαγγελματίες δημοσιογράφους ότι είναι αυτοί που έχουν φέρει αυτή την κακή ηθική της υπόγειας συναλλαγής και στα blogs, πρωταγωνιστώντας σε κιτρινισμό και αδιαφάνεια που δεν ταιριάζει στην ιδέα του blogging.

Δεν πείθομαι ιδιαίτερα. Όσοι βρισκόμαστε χρόνια σε αυτό το χώρο ξέρουμε ότι υπάρχουν kαι “γνήσιοι” bloggers (που δεν προέρχονται από το δημοσιογραφικό κλάδο), οι οποίοι γράφουν άρθρα με βάση το ποιός θα τους δώσει λεφτά (κάτω ή πάνω από το τραπέζι) ή θα τους παρέχει άλλες “συνέργειες”.

Ήταν η στάση του Arrington αποτέλεσμα περισσότερο μιας προσωπικής ηθικής? Καθόλου, κατά τη γνώμη μου. Περιστατικά σαν αυτό που αποκάλυψε ο Arrington δεν είναι μεμονωμένα. Όλοι η σημαντικοί bloggers και εκδότες του Internet έχουν δώσει τα τελευταία χρόνια μεγάλο βάρος στον τομέα της αξιοπιστίας και διαφάνειας. Επιτομή αυτής της σκέψης είναι το άρθρο του David Wineberger “η διαφάνεια είναι η νέα αντικειμενικότητα“.

Οι “δημοσιογράφοι” της νέας εποχής γνωρίζουν πολύ καλά τις δυναμικές που αναπτύσσονται στα κοινωνικά δίκτυα. Ξέρουν ότι καμία “ομερτά” δεν μπορεί να μείνει κλεισμένη πίσω από τοίχους όπως συνέβαινε τον προηγούμενο αιώνα. Κάθε ενέργεια ενός – ασήμαντου έστω – υπαλλήλου, μπαίνει στο μικροσκόπιο της δημοσιότητας των κοινωνικών δικτύων και γίνεται βούκινο σε λίγες ώρες. Και η φήμη κάποιου μπορεί να καταρακωθεί σε μια νύχτα.

Δείτε το μόλις χτεσινό περιστατικό: χρηματιστής βλέπει γυμνές φωτογραφίες την ώρα που πίσω του γίνεται τηλεοπτικό ρεπορτάζ για τις χρηματαγορές. Κάποιος ανεβάζει το video στο YouTube, το video γίνεται πρωτοσέλιδο στο digg, και κάνει το γύρο των Media σε όλο τον κόσμο.

Στην εποχή της τηλεόρασης, λίγοι από τους τηλεθεατές θα το είχαν προσέξει και θα το είχαν σχολιάσει στο σαλόνι τους. Στην εποχή του Web 2.0, το video το έχουν δει εκατομμύρια άνθρωποι, ο εργοδότης του σκέφτεται να τον απολύσει, ένα κίνημα συμπαράστασης στον απρόσεκτο εργαζόμενο αναπτύσεται στο Web ώστε να μην απολυθεί, και τελικά κρατάει τη δουλειά του. Όλα αυτά σε ένα 24ωρο.

Εκδότες όπως ο Arrington αντιδρούν ενστικτωδώς με αυτή τη “νέα ηθική” ακριβώς επειδή σκέφτονται σαν νέοι επιχειρηματίες, και όχι επειδή είναι ιεραπόστολοι. Το ίδιο το Μέσο διαμορφώνει σταδιακά το τοπίο των νέων αξιών στις επιχειρήσεις, όπως και σε κάθε τι άλλο.

Αυτός που αποτυπώνει καλύτερα από οποιονδήποτε άλλο με τα γραπτά του αυτή τη νέα ηθική που επιβάλλει το νέο τοπίο στις επιχειρήσεις, είναι ο Umair Haque του Havas Lab, και το χτεσινό του άρθρο είναι πολύ χαρακτηριστικό.

Παίρνοντας το λογοπαίγνιο από τον τίτλο ενός ιστορικού βιβλίου για το χώρο των επιχειρήσεων, του Good to Great που έγραψε ο Jim Collins πριν μια δεκαετία, αντιστρέφει τον όρο λέγοντας (καθ’ υπέρβαση), ότι για να μεγαλουργήσει μια εταιρεία στον 21ο αιώνα πρέπει να είναι Great to Good. Να μεταβάλει δηλαδή την προσπάθεια της να είναι οικονομικά αποτελεσματική, σε προσπάθεια να είναι ηθικά αποδεκτή και αποδοτική για την κοινωνία. Και όχι βέβαια με προσπάθειες δημοσίων σχέσεων που ονομάζονται Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη (ως ένα δευτερεύον υποπροϊόν του τμήματος marketing), αλλά με το να γίνει αυτή η φιλοσοφία όρος ύπαρξης της επιχείρησης.

Δεν ξέρω αν πράγματι θα δούμε κάποτε την έννοια της επιχειρηματικότητας να πάψει να είναι αυτό το κυνικό οικοσύστημα απόδοσης κερδών στους μετόχους, και να μεταβληθεί σε σύστημα απόδοσης αξίας και στην κοινωνία. Οι φωνές που στηρίζουν αυτή την ιδέα όμως πληθαίνουν εντυπωσιακά.

Δεν είναι μόνο επειδή πρόκειται για μια πολύ χρήσιμη υπηρεσία. Αφορά πολλά σημαντικότερα πράγματα. Είναι ένα τεχνολογικό startup, από τα ελάχιστα που διαθέτουμε στην Ελλάδα με σοβαρές προοπτικές και potential. Δημιουργημένο από ανθρώπους που γνωρίζουν καλά το αντικείμενο τους, ξέρουν να δουλεύουν πολύ και να φωνάζουν καθόλου – και αυτό είδος που σπανίζει εδώ.

Είναι επίσης ένα παράδειγμα του πόσο χρήσιμη μπορεί να αποδειχθεί η διάθεση των Δημόσιων Δεδομένων σε ηλεκτρονική μορφή σύμφωνη με την οδηγία της Ε.Ε. – προς “περαιτέρω χρήση”. Μια διάθεση δεδομένων που, με λίγα λόγια, θα κάνει τη ζωή των πολιτών αυτής της χώρας πολύ καλύτερη, και θα δημιουργήσει θέσεις εργασίας και νέους τζίρους στην αγορά.

Ο Γιώργος και ο Δημοσθένης που το έχουν δημιουργήσει είχαν την καλοσύνη να μου στείλουν μια πρόσκληση να δοκιμάσω τη νέα έκδοση του Athensbook με αριθμό 1.4. Στο διάστημα που προηγήθηκε της αρχικής έκδοσης του Athensbook μέχρι σήμερα, τα παιδιά πρόσθεταν διαρκώς νέες υπηρεσίες. Από τα φαρμακεία, τα βενζινάδικα και τα κέντρα υγείας, φτάσαμε στα ATM, τα ζαχαροπλαστεία, τις κάβες και τις δημόσιες υπηρεσίες.

Στη νέα έκδοση το Athensbook προσθέτει 2 σημαντικές κατηγορίες: Μουσεία – Αξιοθέατα, και Εστιατόρια. Πιστεύω ειδικά ότι η δεύτερη κατηγορία δείχνει την κατεύθυνση που (πίστευα από την αρχή ότι) θα πάρει σταδιακά το Athensbook – πιο mainstream.

Εκτός από τις νέες κατηγορίες περιεχομένου όμως έχουμε και επιπλέον βελτιώσεις: για να δεις την τοποθεσία του σημείου που σε ενδιαφέρει, μέχρι τώρα έπρεπε να κάνεις κλικ και να σου ανοίξει η εφαρμογή χαρτών του iPhone, άρα έβγαινες υποχρεωτικά από το Athensbook. Τώρα ο χάρτης ανοίγει μέσα στην εφαρμογή, και με ένα κλικ επιστρέφεις στην προηγούμενη οθόνη.

Η μόνη λειτουργία που απαιτεί μεταφορά στην εφαρμογή χαρτών είναι πλέον το routing – το δρομολόγιο από το σημείο που είσαι μέχρι το σημείο που σε ενδιαφέρει. Πολύ καλές επίσης και οι άλλες νέες βελτιώσεις: οι περισσότερες επιλογές φιλτραρίσματος σε κάθε οθόνη (ειδικά στα εστιατόρια είναι πολλές και χρήσιμες), η δυνατότητα να δεις ολα τα σημεία που σε ενδιαφέρουν μαζεμένα πάνω στο χάρτη, καθώς και η επιλογή character set για την εμφάνιση των POIs.

Εννοείται ότι η βάση δεδομένων με τα σημεία ενδιαφέροντος είναι ανοιχτή στον καθένα ώστε να συνεισφέρει με όσα της λείπουν. Aυτό που θα ήθελα να είχε προστεθεί σε αυτή την έκδοση είναι η δυνατότητα search, ώστε να βρίσκω κάτι όταν ξέρω τι χρειάζομαι και θέλω γρήγορα να το εντοπίσω στο χάρτη ή να το καλέσω στο τηλέφωνο.

Μερικά screenshots:

Θεωρώ βέβαιο ότι με τη βάση δεδομένων που χτίζει, το Athensbook πολύ σύντομα θα πάψει να είναι μόνο μια εφαρμογή για το iPhone, αλλά θα γίνει μια web υπηρεσία με δική της ιστοσελίδα και πολύ πλούσιο όγκο περιεχομένου στον οποίο οι χρήστες θα έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο.

Θέλω όμως κάτι παραπάνω: να μετεξελιχθεί σε μια web υπηρεσία που θα “ταϊζει” με δεδομένα όσους θέλουν να δημιουργήσουν υπηρεσίες διαφορετικού τύπου. Ό,τι κάνει δηλαδή το Twitter. Έχοντας τα δεδομένα, να μη δημιουργούν τα παιδιά του Athensbook εφαρμογές για διαφορετικά περιβάλοντα (Desktop clients, Blackberry, Nokia apps, εφαρμογές χαρτών, κλπ.) αλλά να δώσουν το API τους ώστε άλλοι να χτίζουν πάνω εκεί με βάση τη δημιουργικότητά τους.

Θέλει πολύ χρόνο μέχρι να φτάσει κάποιος εκεί και πολλή δουλειά – καθώς και να βρει ένα πλάνο για το monetization αυτής της ιδέας. Αλλά πιστεύω ότι θα βρουν το δρόμο.

Πάντα τέτοια…

Η άποψη που επικρατεί είναι ότι τα social media είναι ένα πεδίο στο οποίο οι επιχειρήσεις (αν και βλέπουν τη δυναμική του) δεν μπορούν να έχουν ένα μετρήσιμο value – πολύ περισσότερο να μετατρέπουν τη δύναμη τους σε ρευστό.

Η δισκογραφική εταιρεία SONY έδειξε πρόσφατα ότι είναι απόλυτα εφικτό, αλλά αυτό που χρειάζεται είναι να δούμε κάτω από νέα οπτική την ίδια τη θέση μιας εταιρείας στον ψηφιακό κόσμο, και κυρίως το πως αντιλαμβανόμαστε την ιδέα του “βγάζω λεφτά”. Η SONY κατάφερε να ξεπεράσει κάποιες αρτηριοσκληρώσεις του παρελθόντος και να αξιοποιήσει το περιεχόμενο που παράγουν οι χρήστες στο YouTube προς όφελος της. Το περιστατικό:

H Jill και ο Kevin είναι ένα νέο ζευγάρι που παντρεύτηκε πριν από λίγες μόλις μέρες. Σκαρφίστηκαν ένα πολύ ωραίο τρόπο εισόδου στην εκκλησία την ώρα του γάμου, και μαζί με τους φίλους τους έκαναν ένα πολύ ωραίο “χορευτικό”. Το έγραψαν σε video και το ανέβασαν στο YouTube. Δείτε το:

To video μέσα σε ελάχιστες μέρες έγινε τρομακτική επιτυχία: πάνω από 15 εκατομμύρια προβολές σε λιγότερες από 10 μέρες. Το “πρόβλημα” με το video ήταν ότι ακούγεται ένα μουσικό κομμάτι του οποίου τα δικαιώματα ανήκουν στη SONY Music – το “Forever” του Chris Brown.

Τι κάνει μια δισκογραφική σε αυτές τις περιπτώσεις? Με τη βοήθεια του YouTube το οποίο συνεργάζεται απόλυτα πλέον με τις δισκογραφικές εταιρείες, συνήθως το βίντεο κατεβαίνει, ή στην καλύτερη περίπτωση εμφανίζεται χωρίς ήχο, και ο δημιουργός του video λαμβάνει μια ειδοποίηση από το YouTube ότι δεν δικαιούται να χρησιμοποιεί αυτό το τραγούδι, και μπορεί αν θέλει να το αντικαταστήσει με κάποια που έχει διαθέσιμα το YouTube προς γενική χρήση.

Η SONY BMG σκέφτηκε αυτή τη φορά πιο έξυπνα. Αποφάσισε να εκμεταλλευτεί την τρομακτική επιτυχία του video και να μετατρέψει τα 15+ εκατομμύρια θεατές του, σε αγοραστές του τραγουδιού.

Χρησιμοποίησε τα εργαλεία content management του YouTube για να μπορεί να διαχειρίζεται το τραγούδι, τοποθετώντας Click-to-Buy links στο video που οδηγούσαν σε αγορά του είτε στο iTunes music store είτε στο Amazon music store. Όχι μόνο το τραγούδι έφτασε στο Νο. 4 του iTunes παγκόσμια, αλλά και στο Νο. 3 του αντίστοιχου Amazon store, αλλά η Sony έβγαζε λεφτά και από τα clicks που έκανε ο κόσμος στις διαφημίσεις AdSense που εμφανίζονται δίπλα σε κάθε video.

Και τα έσοδα συνεχίζονται, όσο το video συνεχίζει να έχει προβολές στο YouTube.

Mένει μόνο ένα πρόβλημα, “ηθικό”. Με όλο αυτό τον θόρυβο για τα πνευματικά δικαιώματα των δισκογραφικών εταιρειών, και τις ποινικές διώξεις σε χρήστες που κατεβάζουν παράνομα μουσική, είναι πολλές οι φωνές που διαμαρτύρονται γιατί η SONY Music δεν έδωσε ένα μέρος από αυτά τα έσοδα στους δημιουργούς του video (το ζευγάρι που παντρεύτηκε) οι οποίοι έπαιξαν πολύ μεγάλο ρόλο στην επιτυχία.

Kαι το πρόβλημα δεν αφορά στις δισκογραφικές. Την ώρα που το Αssociated Press αποφασίζει να χρεώνει για κάθε άρθρο του που χρησιμοποιείς (ακόμα και μικρά αποσπάσματα), και η βιομηχανία των παραδοσιακών Media στο σύνολο της συστρατευεται για να προστατέψει τα πνευματικά δικαιώματα, την ίδια στιγμή χρησιμοποιεί τη φωτογραφία της Neda χωρίς να πληρώσει δικαιώματα, ή το video από τη δολοφονία του Αλέξη Γρηγορόπουλου – και η λίστα δεν έχει τέλος.

Tο δίλημμα θα γίνεται όλο και πιο ισχυρό: Όσο οι εταιρείες θα ανακαλύπτουν τρόπους να αξιοποιούν οικονομικά τα Social Media και το περιεχόμενο που παράγουν οι χρήστες, τόσο θα δυναμώνουν οι φωνές για τα “ανταλλάγματα” (οικονομικά ή άλλα) που θα πρέπει οι εταιρείες να δίνουν στην κοινότητα.

Πρόκειται για μια ιστορία πονεμένη από τα τέλη της δεκαετίας του ’90 κιόλας όταν άρχισαν να εμφανίζονται μικρές, φιλόδοξες επιχειρήσεις στο χώρο του Internet, και επηρρεασμένες από όσα διάβαζαν να γίνονται στη Silicon Valley, αναζητούσαν κι εδώ χρηματοδότηση από εταιρείες Venture Capitals που συστήνονταν μαζικά – πρώτη αν θυμάμαι καλά ήταν η ALPHA VENTURES της ALPHA BANK. Φυσικά, όλες αυτές οι λεγόμενες venture capitals δεν ήταν τίποτε άλλο παρά επενδυτικές εταιρείες που έψαχναν ευκαιρίες σε επιχειρήσεις – και κυρίως αγορές – αρκετά ώριμες και κερδοφόρες. Κάθε άλλο δηλαδή παρά ριψοκίνδυνες, κάτι που είναι ο ορισμός του venture capital.

Το ότι ο Γιώργος και οι συνεργάτες του κατάφεραν να φέρουν στο τραπέζι μια Ελληνική Τράπεζα – την Πειραιώς – και την έπεισαν να βάλει λεφτά ώστε να βοηθήσει την προσπάθεια χρηματοδότησης τόσο μικρών και ριψοκίνδυνων επιχειρήσεων είναι από μόνο του τεράστια επιτυχία πρώτου μεγέθους, για όσους γνωρίζουν τον τρόπο σκέψης τέτοιων οργανισμών. Τα λεφτά δεν είναι πολλά – νομίζω 500.000 Ευρώ για τον πρώτο χρόνο αν θυμάμαι καλά, αλλά είναι αρκετά για την αρχή που έπρεπε να γίνει.

Το τοπίο της επιχειρηματικής χρηματοδότησης στην Ελλάδα είναι μια τρομερά πονεμένη ιστορία και πηγή πολλών από τις παθογένειες της στρεβλής μας ανάπτυξης. Ως χρηματοδότηση εννοούμε συνήθως τις κρατικές ή κοινοτικές ενισχύσεις, που συνήθως δίνονται μέσω προγραμμάτων που κινούνται μέσα από την Κοινωνία της Πληροφορίας, και που επίσης συνήθως καταλήγουν σε λαμογιές και πεταμένα λεφτά.

Έχω γράψει και στο παρελθόν ότι αυτό το μοντέλο χρηματοδότησης αποτελεί τη λοβοτομή της επιχειρηματικότητας – συνεπώς και της ανάπτυξης. Μόλις πριν λίγο μάλιστα, διάβασα ότι “στο Δημοτικό Συμβούλιο Ναυπλίου εγκρίθηκε κατά πλειοψηφία πρόταση για κατάθεση πρότασης στην “Κοινωνία της πληροφορίας” για την κατασκευή και συντήρηση τουριστικού portal του Ναυπλίου, προϋπολογισμού 1.300.000 € !!!“. Ποιός μπορεί να αμφισβητήσει ότι αν περάσει μια τέτοια “επένδυση” θα πρόκειται για μια τεράστια λαμογιά?

Τα λεφτά αυτά μπορούν να χρηματοδοτήσουν δεκάδες νέους μικρούς επιχειρηματίες, με βάση το μοντέλο του Openfund. Και, επειδή τα λεφτά με αυτό το μοντέλο δίνονται με ένα απόλυτα υγιή τρόπο – με φειδώ και σφιχτή παρακολούθηση όσον αφορά στα αποτελέσματα – τα λεφτά αυτά πιάνουν τόπο ακόμα και για τις προσπάθειες που αποτυγχάνουν.

Η προσπάθεια, συνεπώς, του Openfund, είναι από τις πολύ σημαντικές για την Ελληνική κοινωνία. Είναι απολύτως αναγκαίο να πετύχει, με όποιο τρόπο και αν το ορίζει κανείς αυτό, για να μπουν και άλλα τέτοια υγιή λεφτά στην αγορά. Ανεξάρτητα από τις όποιες ενστάσεις μπορεί να έχει κάποιος για τις παραμέτρους του μοντέλου (πόσο χρηματοδοτείται ο κάθε επιχειρηματίας, τι ποσοστό δίνει, πόσο χρόνο έχει διαθέσιμο), είναι σίγουρο ότι μια τέτοια προσπάθεια (το κρίνω από τους ανθρώπους που συμμετέχουν) θα προχωρήσει με το λογική του Open Source – μονίμως σε Beta, ό,τι δεν λειτουργεί καλά το διορθώνουμε και βελτιώνουμε το μοντέλο μας διαρκώς.

Ο μόνος μου φόβος αφορά στο ότι δεν υπάρχουν (κατά την ταπεινή μου γνώμη) αρκετές καλές επιχειρήσεις στη τεχνολογικό τομέα στην Ελλάδα. Με βάση την εμπειρία μου από το χώρο δηλαδή, φοβάμαι ότι δεν θα βρεθεί ένας καλός μέσος όρος νέων τεχνολογικών επιχειρήσεων, ώστε να μπορεί το Openfund να βρίσκει 4 αξιόλογες κάθε τετράμηνο προς χρηματοδότηση (αυτή είναι η λογική του), ώστε να βγαίνει έστω και μία που να δείχνει ότι μπορεί να προχωρήσει.

Οι λόγοι για τους οποίους συμβαινει αυτό είναι πολλοί, θα σταθώ όμως κύρια στο γεγονός ότι η τεχνολογική κοινότητα στην Ελλάδα είχε στρεβλή ανάπτυξη τα προηγούμενα 10 χρόνια, με ευθύνη κυρίως των εκάστοτε κυβερνητικών επιλογών απο τα τέλη της περασμένης δεκαετίας. Τότε η ανάπτυξη του Διαδικτύου και των πρώτων τεχνολογικών startups είχε την τύχη να συμπέσει με την τρομακτική άνοδο του Χρηματιστηρίου της Σοφοκλέους, κάτι που δημιούργησε προσδοκίες ότι ένα μεγάλο μέρος του χρήματος που ερχόταν κατά κύματα στην Ελλάδα θα έφτανε και σε αυτό το χώρο.

Αυτό δεν έγινε ποτέ. Όλα τα λεφτά της ευημερίας της Σοφοκλέους κατέληξαν εκεί που (όλοι γνωρίζουμε ότι) κατέληξαν, και η μόνη σοβαρή επένδυση της εποχής ήταν το in.gr που φτιάχτηκε με τα λεφτά που πήρε ο ΔΟΛ από μια μεγάλη αύξηση κεφαλαίου το 1999. Η εξέλιξη αυτή δεν επέτρεψε τη δημιουργία μιας πρώτης ισχυρής κοινότητας τεχνολόγων επιχειρηματιών οι οποίοι, ακόμα και μέσα από τις αποτυχίες τους, θα είχαν τη δυνατότητα να αναπτύξουν και τις υπηρεσίες δεύτερης γενιάς του web (Web 2.0).

Το κυριώτερο όμως, τα λεφτά εκείνης της περιόδου δεν πήγαν στις μεγάλες τεχνολογικές υποδομές που χρειαζόμασταν για να αναπτυχθεί ο τομέας. Ακόμα και μέχρι το 2005, ο ΟΤΕ πλήρωνε διαφημιστικές καταχωρήσεις στις εφημερίδες για προϊόντα ISDN!!! Προφανώς είχε αγοραστεί μεγάλο stock από Νetmod κουτάκια (για όσους τα θυμούνται) από την Ιntracom και έπρεπε να πουληθούν όλα.

Με αυτά και αυτά, νομίζω ότι χάσαμε το τραίνο της τεχνολογικής επανάστασης. Εκείνα τα χρόνια έλπιζα ότι θα μπορούσαμε να γίνουμε η Silicon Valley της Μεσογείου – τόσο ανόητος ήμουν…

Σήμερα υπάρχει μια νέα τεχνολογική επανάσταση που είναι ακόμα στα σκαριά και δεν έχουν αναδειχθεί οι νικητές της. Πρόκειται για την Energy Technology (ET αντί για IT) που αποτελεί ΤΗΝ απόλυτα υποσχόμενη βιομηχανία υπό ανάπτυξη σε όλο τον κόσμο. Βρισκόμαστε στο σημείο μηδέν μιας τεχνολογικής και επενδυτικής κούρσας που θα οδηγήσει τις επόμενες δεκαετίες σύμφωνα με όλους τους αναλυτές.

Η ζήτηση για τεχνολογίες καθαρής ενέργειας, για τεχνολογίες του Smart Grid και για αποδοτικά ενεργειακά συστήματα θα είναι απόλυτη. Η Ελλάδα έχει μια προνομιακή θέση σε αυτό τον νέο κόσμο. Έχουμε σε απόλυτο βαθμό τους φυσικούς πόρους που θα τροφοδοτήσουν αυτή την ανάπτυξη – ήλιο και ανέμους. Η Ελλάδα μπορεί και πρέπει να γίνει η Σαουδική Αραβία της καθαρής ενέργειας.

Χρειάζεται να ενθαρρύνουμε τους νέους ανθρώπους που έχουν καινοτόμες ιδέες σε αυτό το τοπίο, και κυρίως να τους βοηθήσουμε με λεφτά από τους εθνικούς μας πόρους – δεν εννοώ απαραίτητα κρατικούς. Το Openfund πιστεύω ότι μπορεί (και πρέπει) να παίξει καταλυτικό ρόλο σε αυτή την προσπάθεια με το πρωτοποριακό μοντέλο του.

Το μόνο που χρειάζεται το Openfund, είναι ΕΝΑ επιτυχημένο παράδειγμα από τα πρώτα τεχνολογικά startups που θα χρηματοδοτήσει, ώστε να προσελκύσει περισσότερο επενδυτικό χρήμα, το οποίο θα προωθήσει – κάτω από νέο συμβουλευτικό σχήμα βεβαίως – στις νέες επιχειρήσεις καθαρής ενέργειας που μπορούμε να δούμε και εδώ.

Δείτε παρακάτω τις πολύ εύγλωτες διαφάνειες του Γιώργου από την παρουσίαση του Openfund.

Παράλληλα, η Rainbow προέβη στις 3 Απριλίου σε υπογραφή σύμβασης συνεργασίας με την Systemgraph, εταιρία που εμπορεύεται και αναλαμβάνει την τεχνική υποστήριξη προϊόντων της Apple. Φαίνεται λοιπόν πως το επίσημο δίκτυο εξουσιοδοτημένων μεταπωλητών διευρύνεται ενώ εκφράζονται εκτιμήσεις πως το support της Rainbow θα περάσει στην Unisystems, εταιρία προϊόντων τεχνολογίας που επίσης ανήκει στον όμιλο της Info-Quest. Με αυτόν τον τρόπο, οι εγχώριοι mac-addicts ευελπιστούν πως στο άμεσο μέλλον θα δοθεί μια αποτελεσματική λύση στην μαύρη τρύπα της τεχνικής υποστήριξης των προϊόντων της Apple στην Ελλάδα.

Πάντως, φαίνεται πως η ελληνική αγορά θα αργήσει να δει τα εγκαίνια του εγχώριου Apple Store, παρά τα επιχειρηματικά ανοίγματα που πραγματοποιούνται. Τουλάχιστον μπορούμε να ελπίζουμε στην διεύρυνση του αριθμού των Apple Demo Center, που αν μη τι άλλο είναι μια παρήγορη σκέψη για του Έλληνες mac-addicts.